Veikindi og slys

Hver eru réttur sjómanna sem verða óvinnufærir í vinnu eða í frítíma sínum?

Slysa- og veikindaréttur skipverja
Réttur og skyldur

Í slysa- og veikindatilvikum eiga menn rétt, en bera líka skyldur.

Réttur skipverja

Sjómaður, sem verður óvinnufær samkvæmt læknisvottorði vegna slyss eða veikinda, á fyrstu tvo mánuðina rétt á fullum launum allan tímann, og skiptir engu máli þó svo sjómaðurinn hafi starfað samkvæmt skiptimannakerfi eða verið tímabundið ráðinn. Sama rétt á skipverji, sem er óvinnufær vegna veikinda, þó ekki fleiri daga, en hann hefur verið í þjónustu útgerðarinnar í allt að tvo mánuði.

Næstu þrjá mánuði óvinnufærninnar vegna vinnuslyss (ekki í veikindum eða frítímaslysum) á sjómaðurinn rétt á greiðslu kauptryggingar (fast kaup hjá farmönnum). Hafi sjómaður starfað hjá sömu útgerð eða á sama skipi samfellt í eitt ár, þá bætist við einn mánuður á kauptryggingu en tveir hafi sjómaðurinn starfað samfellt í tvö ár. Hámarkslaunaréttur sjómanns, sem slasast í vinnuslysi, getur samkvæmt þessu numið fullu kaupi í tvo mánuði og kauptryggingu í fimm mánuði eða samtals forfallakaup í sjö mánuði varði óvinnufærnin svo langan tíma.

Ljúki forföllum sjómanns á meðan skip er í veiðiferð og ekki er hægt að koma honum um borð, ber að greiða honum forfallakaup alla veiðiferðina. Á hinn bóginn er heimilt að láta sjómanninn vinna við störf í landi, enda falli störfin undir verkahring sjómannsins.

Sjómaður, sem slasast í frítíma sínum, á rétt á slysakaupi, fullu kaupi í allt að 2 mánuði. Tekur sjómaðurinn laun frá þeim tíma, er hann átti að hefja störf að nýju, en frá þeim tíma telst óvinnufærni hefjast launalega séð.

Skyldur skipverja

Verði sjómaður óvinnufær af völdum slysa- eða veikinda ber að honum strax að tilkynna skipstjóra eða útgerðarmanni um forföllin. Áríðandi er að vinnuslys séu skráð í skipsdagbók, jafnvel þótt ekki líti út í fyrstu að um alvarlegt slys sé að ræða, því raunverulegar afleiðingar slysa eru oft lengi að koma í ljós.

Leita skal læknis eins fljótt og hægt er og skila útgerðinni læknisvottorði um óvinnufærnina strax. Þá er nauðsynlegt að útgerðin fái að fylgjast með framvindu mála, enda þarf hún að gera sínar ráðstafanir svo sem varðandi afleysingamann o.s.frv. Strax og óvinnufærni lýkur þarf að afhenda útgerðinni lokavottorð læknis.

Upplýsinga aflað

Áríðandi er að sjómenn leiti strax til stéttarfélags síns og afli upplýsinga um réttarstöðu sína. Að mörgu er að huga, þegar óvinnufærni ber að höndum og er því þýðingarmikið að fá strax í upphafi slysa og veikinda réttu leiðbeiningarnar hjá stéttarfélaginu eða lögmönnum þess, sem eru Lögmenn Borgartúni 18 sf.. Sérstaklega er þetta áríðandi, ef um vinnuslys er að ræða, enda átta menn sig ekki alltaf á því, þegar slysið gerist, hvaða varanlegar afleiðingar slysið kann að hafa í för með sér þegar frá líður og hver bótaréttur þeirra er. Er nokkuð um það, að sjómenn reyni að harka af sér afleiðingar slyss og láti þar við sitja.

Skaðabætur

Samkvæmt slysatryggingu sjómanna eiga sjómenn fullan og óskoraðan rétt á greiðslu skaðabóta, valdi vinnuslys þeim varanlegum skaða í einhverju mæli, þótt slysið verði ekki rakið til ófullnægjandi vinnuaðstæðna eða um hreint óhappatilvik að ræða. Sjómenn, sem slasast á beinni leið til og frá vinnu, eiga sama rétt til slysakaups og skaðabóta og slysið hefði gerst í vinnunni.

Séu afleiðingar vinnuslyss varanlegar, þannig að sjómaður nær ekki fullum bata eftir slysið, á hann rétt á greiðslu skaðabóta úr slysatryggingu sjómanna. Um háar bætur getur verið að ræða, þótt varanlegar afleiðingar slyssins reynist ekki miklar. Því miður er algengt, að sjómenn, sem verða fyrir slysum, átti sig ekki á réttarstöðu sinni

Skaðabætur reiknast á grundvelli skaðabótalaga nr. 50/1993 og er því mikilvægt að ráðfæra sig strax við stéttarfélagið eða lögmenn þess, því að mörgu er að hyggja varðandi gagnasöfnun og útreikninga, áður en hægt er að leggja fram bótakröfur á hendur viðkomandi tryggingafélagi.

Séu félagsmenn sjómannafélagsins í minnsta vafa um rétt sinn varðandi vinnuslys, eru þeir eindregið hvattir til að hafa strax samband við stéttarfélag sitt eða lögmenn þess.

Orlof

Góðan daginn.
Hvernig sækir maður um þennan 18000kr orlofsstyrk. Er það hægt á netinu.
kveðja Egill

Sæll Egill
Sækja þarf um orlofsstyrkinn eins og sumarhús og á sama eyðublaði og á sama tíma og úthlutun orlofshúsa um sumar fer fram þ.e. í febrúar/mars. Eyðublöðin er á þeim tíma hægt að nálgast á vm.is , í VM fréttum eða á skrifstofunni.

Kaup og kjör - land

Hvað eru félagsgjöld há á ári eða hver er % af launum?

Sæll Símon
Félagsgjöldin eru 1% af heildartekjum núna. Um áramót lækka þau um 20% eða í 0,8% af heildartekjum.

Það sem mig langar að forvitnast um núna er hvort ekki hafi verið talað um það nr.1 í öllu sameiningarferlinu við sameiningu Vélstjórafélags Íslands og félags Málmiðnaðarmanna í R.vík að félagsgjöld ættu að lækka úr að vera tekið 1% af okkur vélstjórum niður í 0,5% eða er alveg hætt við það eftir sameininguna?

Félagsgjöld hjá VSFÍ voru 1% af launum og hjá FJ 1,2%. 1. janúar 2007 lækkaði félagsgjaldið hjá öllum félagsmönnum í 1% af launum og 1. janúar 2008 mun það lækka í 0,8% af launum. Þá hafa félagsgjöld lækkað um 33%. Ákvörðun um frekari lækkun hefur ekki verið tekin. Væntanlega vilja menn sjá áhrifin af þessum lækkunum áður en ákveðnar eru frekari lækkanir.

Magnús Magnússon framkvæmdastjóri VM

Góðan daginn
ég vinn við launaútreikning hjá Hvalasafninu á Húsavík og hjá okkur mun starfa,öðru hvoru, maður sem vill greiða félagsgjöld sín í Félag vélstjóra og málmtæknimanna. Hvar greiði ég þetta, inn á hvaða banka ?
Kveðja
María

Innheimta iðgjalda:

Sameinaði lífeyrissjóðurinn Borgartúni 30, 105 Reykjavík sér um alla innheimtu gjalda VM nema þeirra félagsmanna sem eru á sjó. Rafrænar skilagreinar eru á www.lifeyrir.is , netpóstur skilagreinar@lifeyrir.is Bankareikningur 0526-26-800 kt. 620492-2809. Sími: 510 5000, fax: 510 5010 grænt númer: 800 6865

Bendum einnig á svæði á vefnum undir Kaup og kjör/vinnuveitendur

Hvernig stendur á því að það er verið að hækka leigu á orlofshúsum og íbúðum hér innanlands langt umfram þá prósentuhækkun launa sem samið hefur verið um til handa félagsmönnum VM. Sér í lagi þegar
hugsanlega gæti verið í sjónmáli mjög góð nýting á húsunum á næstu misserum.
Kv Karl Marinósson

Sæll Karl
Takk fyrir fyrirspurnina.
Það eru góð rök í spurningu þinni að mikil nýting orlofshúsa gæti verið í sjónmáli.
En ástæður hækkunarinnar núna eru nokkrar:
Verðið hefur ekki hækkað lengi og verið haldið nánast óbreyttu um nokkurt skeið.
Verið var að leiðrétta gjaldskrána til að gæta samræmis milli húsa, þannig að verðið tæki mið af gæðum húsanna.
Nú stendur yfir mikið átak við að yfirfara húsin og gera endurbætur á þeim (m.a. með aukna nýtingu í huga og aukið álag á húsin). Standa þarf straum af kostnaði við það og verður gjaldskráin að vera í samræmi við kostnað af rekstrinum.
Þess má geta að þegar ný verðskrá var unnin þá skoðuðum við aðrar verðskrár og bárum saman verð og töldum okkur vera með lægra eða svipað verð miðað við annað sem við skoðuðum.

Kær kveðja, Katrín.